کابل جوشکاری

کابل جوش

کابل جوش چیست و برای چه مواردی استفاده می‌شود؟ قیمت هر متر کابل جوشکاری چقدر است و چه نکاتی را باید برای خرید کابل جوش رعایت کنیم؟

اصلا مگر کابل‌ها تفاوت خاصی با هم دارند؟ شاید شما هم تا به حال تصور می‌کردید که کابل‌ها تنها وظیفۀ انتقال الکتریسیته را بر عهده دارند.

بسیاری از محصولات سیم و کابل شاید در نگاه اول یکسان بنظر برسند، اما این به معنای عملکرد یکسان آن‌ها نیست.برای مثال افرادی که با انواع کابل و کارایی آن‌ها آشنا نیستند، فرق بین یک کابل برق با کابل تلفن یا کابل مخصوص جوشکاری را نمی‌دانند.

اما بر خلاف چنین تصوری هر کابلی ویژگی‌های ظاهری، مکانیکی و استانداردهای خاص خود را دارد که محصول مورد نظر را برای کاربری خاصی آمادۀ استفاده می‌کند.

برای استفاده از هر کابل باید به طور کامل با زیر و بم آن آشنا بود. به همین جهت قرار است در سیم و کابل اعتماد به معرفی کابل مخصوص جوشکاری، قیمت، انواع، کاربرد و نکات ایمنی هنگام استفاده از آن اشاره کنیم.

کابل جوش چیست؟

کابل مخصوص جوش یکی از انواع سیم و کابل است که برای تغذیۀ مدار الکتریسیته ژنراتورهای جوشکاری مورد استفاده قرار می‌گیرد.

ساختارکابل جوش از یک رسانای مسی تشکیل شده است که انعطاف‌پذیری مناسبی دارد. هادی این کابل از یک عایق یا ژاکت محافظتی برخوردار است. این بخش بر روی رسانا کشیده می‌شود تا از آن در برابر عوامل آسیب‌زای بیرونی محافظت کند.

عایق مورد نظر معمولاً از لاستیک مصنوعی ساخته می‌شود.اغلب این کابل‌ها طوری طراحی می‌شوند که در شرایط سخت دوام خوبی داشته باشند.

برای مثال برخی از نمونه‌های باکیفیت حتی در مقابل سوختگی‌های صنعتی، ریزش روغن، بریدگی‌های تصادفی یا در مقابل نشت رطوبت بسیار مقاوم هستند.

مقاومت و کاربرد کابل جوش

کاربرد کابل جوشکاری از نام آن مشخص است. این کابل به دلیل ساختاری که دارد، معمولاً برای کاربری‌های سخت مورد استفاده قرار می‌گیرد. برای مثال بهترین ابزار برای جوشکاری محسوب می‌شود که وظیفۀ انتقال انرژی در ولتاژهای بالا را بر عهده دارد.

از این کابل همچنین می‌توان برای انتقال نیرو به ماشین‌های صنعتی و برق‌رسانی به ژنراتورها استفاده کرد.برخی از کابل های جوش کارایی خاصی دارند.

برای مثال کابل‌های جوش 4 گیج در ماشین‌های الکتریکی متعدد به منظور برق‌رسانی به الکترودها مورد استفاده قرار می‌گیرند. البته رایج‌ترین استفاده از این نوع کابل در جوشکاری قوس الکتریکی است.

میزان مقاومت و قدرت کابل جوشکاری، طول کابل و جنس کابل از عواملی هستند که بسته به نوع کاربری متفاوت خواهد بود تاثیر به سزایی رو قیمت هر متر کابل جوشکاری می‌گذارند و باید هنگام خرید این کابل در نظر گرفته شوند.

کیفیت کابل جوش

کیفیت کابل مخصوص جوشکاری به عوامل متعددی بستگی دارد. برای مثال متریال استفاده شده در هادی و لایۀ محافظتی، نحوۀ ساخت و برند سازنده همگی در کیفیت نهایی محصول تولید شده مؤثر هستند.

یک قاعدۀ کلی برای انتخاب کابل وجود دارد و آن هم این است که هر چه طول کابل بیشتر باشد، در مقابل قطر کابل نازک‌تر خواهد بود.

با این حساب آمپر کمتری برای این کابل مورد نیاز است. در زمان‌هایی که به کابل‌های ضخیم نیاز دارید، باید کابل مناسب با کاربری خود را برای جلوگیری از اتلاف آمپر انتخاب کنید تا از آسیب دیدن دستگاه‌ها و ماشین‌های خود جلوگیری کنید.

در نهایت انتخاب یک محصول با کیفیت نه تنها باعث امنیت جانی افراد می‌شود، بلکه در صرفه‌جویی مصرف برق نیز مؤثر خواهد بود.

کابل‌هایی باکیفیت‌تر هستند که مطابق با استانداردهای جهانی ساخته شده باشند و از طرفی استحکام و دوام مناسبی در شرایط مختلف محیط کار داشته باشند.

قیمت کابل جوش

به عنوان یک خریدار، یکی از مهم‌ترین فاکتورهای مد نظر شما، قیمت کابل جوش است.

واقعیت این است که قیمت‌هایی که در سایت‌ها و شرکت‌های مختلف مشاهده می‌کنید، می‌تواند به طور مداوم در نوسان باشد، زیرا فاکتورهای زیادی در این تعیین قیمت مؤثر هستند.

برای مثال نه تنها تحولات داخلی بلکه عوامل جهانی هم می‌توانند در نوسانات قیمت انواع کابل از جمله کابل جوشکاری مؤثر باشند. شاید مهم‌ترین عامل اثرگذار بر قیمت کابل جوشکاری، مواد اولیه باشد.

برای مثال تا زمانی که مس ارزان است، می‌توان انتظار کابل با قیمت مناسب داشت و در مقابل، تغییرات قیمت این ماده و رشد آن تأثیر مستقیمی بر قیمت تمام شدۀ کابل جوشکاری خواهد داشت.

محصولات ساخته شده بر پایه فلز و عایق‌های پلیمری و پلاستیکی به طور مداوم در معرض نوسانات قیمت هستند. به طور کلی میزان دسترس‌پذیری مواد اولیه، شرکت سازنده، کیفیت کابل و به طور کلی هزینه ساخت کلی در تعیین قیمت نهایی مؤثر هستند.

نباید توقع داشت قیمت کابل افشان جوشکاری با قیمت کابل جوشکاری 20 یا دیگر انواع کابل جوش یکسان باشد.

انواع کابل جوش

انواع کابل‌ جوشکاری بسته به نوع کاربری در دسته‌های مختلفی تقسیم بندی می‌شوند. برای مثال نوعی از این تقسیم‌بندی شامل کلاس کابل در دو دستۀ K و M می‌شود.

هر یک از این کابل‌ها از نظر ویژ‌گی‌ها با دیگری متفاوت است که البته از نظر قیمت کابل کلاس M گران‌تر از نوع اول است. اما دیگر دسته‌بندی کابل‌های جوش شامل موارد زیر می‌شوند.

کابل جوشکاری نیوتن

هادی این کابل کاملاً مسی بوده و در سایزهای مختلف از 12 تا 18 mm تولید و عرضه می‌شود. کابل نیوتن به فویل حرارتی محافظ و روکش تی آرپی مجهز است.

طول هر کلاف از این کابل برای خریداری 50 متر خواهد بود. از کابل نیوتن برای استفاده در صنایع مختلف و تولید انواع درب و پنجره  و اسکلت فلزی استفاده می‌شود.

کابل جوش پاور

این نوع کابل نیز از آلیاژ مس به شکل کامل و بدون ناخالصی تولید شده است. این فاکتور باعث حداکثر میزان رسانایی لازم در این کابل می شود.

کابل پاور مخصوص جوشکاری نیز مانند نوع اول در اندازه‌های 12 تا 18 mm تولید می‌شود. از این کابل به دلیل کیفیت فوق‌العاده آن در صنعت پتروشیمی استفاده می‌شود.

کابل جوشکاری آلفا

سومین نوع کابل جوشکاری نوع آلفا است. اگر از نظر درجه کیفی بخواهیم بررسی کنیم آلفا در انتهای لیست قرار می گیرد. در اصل بهترین نوع کابل جوشکاری مدل پاور است.

اما کابل پاور دارای درجه 2 در صنعت سیم و کابل است و بیشتر برای مصارف خانگی، جوشکاری‌های نیمه صنعتی یا آهنگری مورد استفاده قرار می‌گیرد.

انواع جوشکاری نیاز به کابل

حالا که با انواع کابل جوشکاری آشنا شدیم، بهتر است انواع جوشکاری که از این نوع کابل در آن استفاده می‌کنیم را هم نام ببریم.

به طور کلی دو نوع جوشکاری الکتریکی با نام‌های جوش قوس الکتریکی و جوشکاری مقاومتی وجود دارد که از کابل مخصوص جوش استفاده می‌کنند.

این کابل برای تغذیۀ الکترود در مدار دستگاه‌های این دو نمونه جوشکاری مورد استفاده قرار می‌گیرد. در ادامه به معرفی هر یک از این شیوه‌های جوشکاری می‌پردازیم.

جوشکاری مقاومتی

جوشکاری مقاومتی از جمله روش‌های اتصال مواد به هم با هزینۀ پایین و مقرون به صرفه است.

برای استفاده از این روش به منظور اتصال دو قطعه نیازی به مواد دیگری نیست و این بزرگترین مزیت جوشکاری مقاومتی است.

در این روش با اعمال فشار و ایجاد مقاومت مواد، از روی هم قرار گرفتن روی فلز، باعث تولید حرارت و ذوب فلزات مورد نظر می‌شود.

فلزات بین دو الکترود قرار می‌گیرند و جریان الکتریسیته منتقل شده از کابل جوش از یک نقطه به نقطۀ دیگر منتقل می‌شود. فلزات به دلیل مقاومت در برابر جریان برق ذوب شده و اتصال جوشی ایجاد می‌شود.

جوشکاری قوس الکتریکی

وقتی صحبت از جوشکاری قوس الکتریکی می‌شود، منظور فرایندی است که با استفاده از قوس الکتریسیته منجر به ایجاد گرما برای ذوب فلزات و اتصال دو قطعۀ فلزی به یکدیگر می‌شود.

به عبارتی قوس الکتریکی مد نظر بین یک الکترود و اجزای در حال اتصال یعنی همان فلزات ایجاد می‌شود تا دو محل مورد نظر ذوب و به هم متصل شوند.

این روش جوشکاری هم می‌تواند به صورت دستی و هم به شکل مکانیکی باعث اتصال دو خط فلزی به یکدیگر شود.

مناسب‌ترین کابل جوشکاری کدام است؟

کابل جوش بر خلاف نامی که دارد، معمولاً از یک طراحی معمولی و ساده برخوردار است. همانطور که گفتیم ساختار این کابل شامل یک هادی مسی و یک لایه محافظ پلاستیکی می‌شود.

ترکیب مواد باکیفیت مورد استفاده در کابل است که انعطاف‌پذیری، عملکرد و دوام را تعیین می‌کند.

اما برای انتخاب بهترین کابل مخصوص جوشکاری باید یک سری فاکتور را در نظر بگیرید تا بتوانید بهترین کابل را انتخاب و خریداری کنید. مهم‌ترین این عوامل شامل دو مورد زیر می‌شوند.

1. انعطاف‌پذیری
یکی از مهم‌ترین پارامترهایی که باید هنگام خرید کابل جوشکاری در نظر بگیرید، میزان نرمی و سطح انعطاف‌پذیری آن است.

بسته به نوع جوشکاری خود باید کابل مد نظر را انتخاب کنید. کابل‌های نیازمند آمپر بالا به کابل‌های ضخیم‌تر و نیروی برق بیشتری احتیاج دارند. همین مسئله شاید در میزان انعطاف‌پذیری آن‌ها هم بسیار مؤثر باشد.

البته انعطاف‌پذیری تنها به منظور نرمی کابل جوش نیست. بلکه از این اصطلاح برای به حداقل رساندن خستگی کابل و کاهش میزان فشار بر روی آن هم استفاده می‌شود. بنابراین کابلی را انتخاب کنید که متناسب با محیط کار باشد.

2. سایز و اندازه
دیگر عامل مهم در انتخاب بهترین کابل جوشکاری، اندازۀ آن است. شاید این تصور ایجاد شود که از هر کابل با هر سایزی می‌توان استفاده کرد، اما این تصور کاملاً غلط است.

در اصل اگر اندازۀ کابل مورد نظر نسبت به عملکرد مورد انتظار کوچک باشد، هادی کابل فشار بیش از توان خود را دریافت می‌کند که در طولانی‌مدت باعث تولید گرمای اضافی و آسیب به کابل و حتی دستگاه‌های جوش می‌شود.

در انتخاب کابل مناسب باید به سه عامل مهم یعنی ظرفیت حمل فعلی، تنظیم ولتاژ و رتبه‌بندی اتصال کوتاه توجه کنید.

نکات مهم در استفاده از کابل جوش

وظیفۀ کابل و سیم جوش، رسانش جریان الکتریسیته برای انجام عملیات جوشکاری است. بسیاری از حوادث جوشکاری به دلیل کم اهمیت دانستن این کابل و استفادۀ نادرست از آن اتفاق می‌افتد. بنابراین باید در حین کار الزامات ایمنی زیر را در نظر بگیرید.

1. در کابل‌های جوش ولتاژ برق بیشتر است که به همان اندازه خطر را بیشتر می‌کند. به همین علت طول کابل جوشکاری معمولاً نباید از 2 تا 3 متر تجاوز کند.

در زمان‌هایی که نیاز به طول بیشتری از کابل است، باید آن را حدود 2.5 متر از سطح زمین بلند کرده و در امتداد دیوار قرار داد تا خطر برق‌گرفتگی کاهش پیدا کند.

2. طول کابل که دستگاه جوش و قطعات کار را به هم وصل می‌کند، به طور کلی 20-30 متر است، اگر بیش از حد طولانی باشد، افت ولتاژ را افزایش می‌دهد و باعث گرم شدن سیم می‌شود.

3. کابل باید رسانایی و عایق خوبی داشته باشد. این کابل باید تا حد امکان برای حمل سبک بوده و انعطاف‌پذیری خوبی داشته باشد.

4. در خرید کابل جوش باید سطح مقطع کافی مورد توجه باشد تا از سوختن لایه عایق در اثر گرم شدن بیش از حد در طول فرآیند جوشکاری جلوگیری کند.

5. سطح مقطع سیم باید با توجه به مقررات تعیین شده، جریان جوشکاری و زمان مورد استفاده تعیین شود.

6. تا حد امکان از سیم های بدون کانکتور استفاده کنید. از طرفی عایق خارجی اتصالات باید خوب، محکم و قابل اعتماد باشد.

7. قرار دادن کابل روی سیلندرهای گاز، لوله‌های گرمایش و محیط کاری که مواد قابل اشتعال داشته باشد، اکیدا ممنوع است.

8. در حین استفاده، کابل باید محافظت شود تا از سوختگی لایه عایق در دمای بالا و ساییدگی و خرد شدن جلوگیری آن شود.

9. از پیچ خوردگی در کابل یا قرار دادن جسم سنگین روی کابل خودداری کنید.

جمع‌بندی

چه تازه‌کار باشید و چه یک فرد ماهر دانستن اطلاعات کافی در مورد کابل جوشکاری، می‌تواند بهترین عملکرد مورد انتظار را برای شما به دنبال داشته باشد.

دانستن تفاوت کابل مخصوص جوشکاری با سایر کابل‌ها، نحوه خرید و فروش کابل جوش و انتخاب این کابل به همراه و نکات مهم هنگام استفاده از آن همگی از مواردی هستند که باید به آن توجه کنید.

برای انتخاب بهترین نوع کابل، همانطور که در بخشی از این مقاله به آن اشاره کردیم باید عوامل متعددی را در نظر بگیرید تا کابل مورد نظر بهترین دوام و کارایی را به دنبال داشته باشد.

قبل از خرید کابل جوشکاری متناسب با کاربری خود نیز بهتر است با یک متخصص این حوزه مشورت کنید. بیشتر بدانید.